De grijze golf komt er onmiskenbaar aan. Binnen nu een 10 jaar worden vele duizenden bedrijven en kantoren te koop aangeboden. Dat er bij het verkopen van een bedrijf of kantoor meer komt kijken dan menigeen denkt, blijkt uit de voorbeelden in de praktijk. Activa informeerde bij enkele senior-leden van NOAB hoe zij tegen bedrijfsoverdracht aankijken.

Wat is de waarde van je kantoor? Wat gebeurt er met mijn klanten? Is de ICT op orde? Wat is de prijs van goodwill? Wat ga ik hierna doen? En kunnen de medewerkers mee naar een nieuwe werkgever? Het zijn maar enkele vragen die aan de orde komen bij bedrijfsoverdracht. “Van belang is in elk geval dat men op tijd begint met de voorbereidingen van een bedrijfsoverdracht”, zegt Henri Maas van MaeS en Partners, specialist in bedrijfsoverdracht en fusie in de zakelijke markt.

Er zijn schrijnende gevallen bekend van mensen die te laat met die voorbereidingen begonnen en bovendien dachten hun zaak goed te kunnen verkopen. Met de opbrengst kon dan de AOW-uitkering worden aangevuld. Echter, toen de zaak niet verkocht kon worden, zat er voor hem niets anders op dan door te werken.

Een kantooreigenaar in de provincie Noord-Brabant begon ongeveer een jaar geleden serieus na te denken over wat er met zijn kantoor moest gebeuren. “Aanleiding was toen mijn gezondheid”, geeft hij aan. “Sindsdien zag ik de noodzaak om er mee aan de slag te gaan.” Hij is van plan het gehele traject zelf te doen.

Het betreffende kantoor bestaat sinds 1971 en de groei is er volgens hem nog lang niet uit. “Drie jaar geleden hebben we een klantenstop moeten invoeren, omdat we het werk niet meer aan konden. Voor degene die dit kantoor waarschijnlijk gaat overnemen, liggen er derhalve voldoende mogelijkheden voor verdere groei. Uiteraard maak ik wel een aantekening van ondernemers die bij ons aankloppen, daar kan de nieuwe eigenaar eventueel mee verder.”

 

Hoewel de crisis haar sporen nalaat, zijn er volgens Henri Maas nog voldoende mogelijkheden om een kantoor te verkopen. “Maar we merken wel dat het meer tijd kost, met name in de voorbereiding. Geïnteresseerde partijen vragen om meer gegevens. Men is kritisch en dat vinden wij een goede ontwikkeling. Immers, daardoor neemt de kwaliteit van een verkoop of fusie alleen maar toe.”

Hoewel een andere kantoorhouder het liefste tot zijn 80e wil doorwerken, “want ik vind het nog steeds leuk”, denkt hij bijna elke dag over een eventuele bedrijfsoverdracht na. “Maar concreet is er nog niets. Mijn zoon werkt inmiddels in de zaak en ik heb tegen hem gezegd dat hij binnen drie of vier jaar zijn papieren moet halen. Ook mijn schoonzoon werkt hier, het zou mooi zijn als beiden het straks willen overnemen, maar dat is geen uitgemaakte zaak. Ik geef ze de kans, het is aan hen om die te pakken.”

Hoewel hij momenteel nog geen hulp van buitenaf inroept, overweegt hij dat later wel. “Waarom zouden wij het wiel opnieuw moeten uitvinden. Ik denk dat er bij een overdracht, zeker ook in de familiaire sfeer, nog meer komt kijken dan we nu kunnen voorzien. Ik wil graag rationeel naar zo’n overname kunnen kijken en in elk geval voorkomen dat er later problemen over ontstaan.” Hij geeft aan goed op de hoogte te zijn van overnameperikelen, “omdat wij een redelijk ‘oud’ klantenbestand hebben, wordt ons vaak om advies gevraagd. Om die reden heb ik er al veel informatie over opgezocht en dat zal bij ons ook zeker van pas komen.”

 

Juist in deze tijd wordt het er niet gemakkelijker op om een financiering voor een overname rond te krijgen. Maas:” Banken zijn wat minder enthousiast dan voorheen, maar in goed overleg is er vaak veel mogelijk. Als je de zaken maar goed voor elkaar hebt, dat stellen banken zeer op prijs. Nee, de prijs van een kantoor staat niet onder druk, mits de kwalitatieve elementen goed voor elkaar zijn.”

Een kantoorhouder in het uiterste zuiden van ons land werkt inmiddels met iemand samen, die op termijn de zaak gaat overnemen. “Tenminste, die intentie hebben we uitgesproken”, laat de 59-jarige kantoorhouder weten. “We gaan in de loop van dit jaar om de tafel om verdere afspraken te maken, maar haast hebben we niet. Voorlopig doen we dit traject helemaal zelf, maar mochten we later ergens niet uit komen, dan schakelen we wel professionals in. Denk bijvoorbeeld aan het vaststellen van een objectieve prijs voor het kantoor, daaruit zou een discussie kunnen ontstaan en dan is het goed een onafhankelijke partij erbij te halen.”

Overigens is hij nog niet van plan met zijn werk te stoppen. “Ook na m’n 65e wil ik bij het kantoor betrokken blijven. Maar hoe we daar invulling aan gaan geven, moet nog worden uitgewerkt.” Op dit moment heeft hij een klein kantoor, maar hij sluit niet uit dat het kantoor in de toekomst gaat groeien. “Ik heb het idee dat administratiekantoren steeds meer klanten krijgen die voorheen bij een accountant zaten. Waar dat mee te maken heeft? Service en prijsstelling, daar ben ik van overtuigd.”

Dat de klanten voorop staan, blijkt uit het feit dat hij de verkoop van z’n kantoor niet als pensioenvoorziening ziet. “Uiteraard is het mooi meegenomen, maar wij vinden het belangrijker dat onze klanten goed terecht komen, want daar hebben we jarenlang van geleefd. En een goed pensioen heb ik in de afgelopen jaren al op kunnen bouwen.”

 

Een 59-jarige kantoorhouder in de Randstad, is concreet de mogelijkheden voor bedrijfsovername aan het bekijken. “Daarbij kijk ik vooralsnog naar een ander accountantskantoor die mijn klanten zou kunnen overnemen.”

“Maar het zou ook kunnen dat mijn zoon, die accountant is, met dit kantoor verder gaat, maar dat verwacht ik niet. Hij is nu ZZP-er en laat zich door anderen inhuren en dat bevalt hem uitstekend.” Zelf wil hij het over een jaar of twee rustiger aan gaan doen. “Dat is inderdaad het streven, maar ik verwacht dat de praktijk anders gaat uitpakken.” Op dit moment werken er 5 mensen bij het kantoor en ook voor hen wil hij een goede oplossing. “Wellicht dat ze meekunnen, daar heb ik nu nog geen zicht op.” Wat wel vast staat is dat hij het hele traject zelf gaat doen. Ook hij ziet de verkoop niet als pensioenvoorziening. ‘Daar heb ik al een voorziening voor getroffen, dus dat is geen hoofdzaak.”

Tenslotte vroegen we Johan Visser van Visser en Partners in Amersfoort, .........

Zie voor een vervolg van dit artikel Deel II.

Krukkeland Grafisch Ontwerp